Chủ đề

(Quốc tế) - Trước đây, Trung Quốc không chỉ đụng độ quân sự với Ấn Độ ở vùng biên giới. Quân Trung Quốc còn giao chiến đẫm máu với lính Liên Xô ở Viễn Đông.

LTS: Báo điện tử VOV xin giới thiệu với độc giả bản dịch bài viết của tác giả Oleg Yegorov đăng trên Chuyên trang đối ngoại Nga Russia Beyond (RBTH) về cuộc đụng độ vũ trang chết người giữa quân Trung Quốc và lính biên phòng Liên Xô ở vùng biên giới 2 nước cách đây đúng nửa thế kỷ:

Đúng 50 năm trước, một cuộc xung đột biên giới xảy ra giữa Trung Quốc và Liên Xô liên quan đến một đảo nhỏ ở vùng Viễn Đông Liên Xô. Vụ xung đột này suýt kích hoạt một cuộc chiến tranh quy mô lớn giữa 2 cường quốc này.

Vụ việc bắt đầu vào sáng ngày 2/3/1969. Ba trăm lính Trung Quốc vào hôm trước đi bộ trên mặt băng của con sông Ussuri thì hôm đó đã tấn công 55 lính biên phòng của Liên Xô trên đảo Damansky (phía Trung Quốc gọi là đảo Trân Bảo).

quan trung quoc va lien xo dung do o bien gioi, suyt no ra the chien 3 hinh 1

Binh lính Trung Quốc nỗ lực xâm nhập đảo Damansky/Trân Bảo trong xung đột biên giới năm 1969. Ảnh: Sputnik.

Yuri Babansky – Thiếu tướng về hưu và Anh hùng Liên Xô sống sót sau vụ đụng độ đó, kể lại: “Họ bắn vào hầu hết đồng đội chúng tôi ở cự ly gần”. Lính biên phòng Liên Xô đã bị bất ngờ.

Trợ giúp cho quân Liên Xô đến từ một tiền đồn gần đó. Trung úy Vitaly Bubenin (Liên Xô) sử dụng xe thiết giáp chở quân đã vu hồi đánh vào sườn quân Trung Quốc và buộc họ phải rút lui khỏi đảo. Tuy nhiên, trận chiến vẫn chưa kết thúc.

Đảo Damansky/Trân Bảo rất nhỏ bé (chỉ rộng 0,74km2), không có người ở và nằm trên sông Ussuri. Đảo đóng vai trò như biên giới tự nhiên giữa Liên Xô và Trung Quốc.

Đảo nằm gần hơn về phía bờ Trung Quốc của con sông. Do vậy hòn đảo trở thành một tranh chấp biên giới giữa 2 nước vào thập niên 1960. Theo luật quốc tế, biên giới giữa 2 nước sẽ phải nằm giữa tâm của dòng nước chính nhưng Moscow cứ bám theo thỏa thuận năm 1860, theo đó biên giới được xác định nằm ở bờ Trung Quốc.

Nhiều tuần trước khi xảy ra đụng độ, quân Trung Quốc bắt đầu ra yêu sách đòi lại hòn đảo.

Tướng Liên Xô Babansky nhớ lại: “Trong suốt các năm 1968-1969, họ thường xâm nhập vào chỗ băng gần đảo của chúng tôi, sử dụng gậy, rìu và đôi khi cả súng. Còn chúng tôi chỉ dùng tay để đánh lại. Việc này kéo dài tới ngày 2/3”.

Hai tuần sau, đảo Damansky/Trân Bảo biến thành chiến trường một lần nữa. Vào ngày 15/3, cả một sư đoàn bộ binh Trung Quốc tràn qua tấn công đảo, buộc lính Liên Xô phải rút lui sau vài tiếng đồng hồ giao tranh. Quân Liên Xô điên tiết huy động pháo phản lực, bắn cấp tập từ bờ bên họ sang, quét sạch quân Trung Quốc. Kết quả, giao tranh chấm dứt với số lượng tử sĩ hai bên như sau: Liên Xô mất 58 lính còn Trung Quốc chết hàng trăm quân.

Câu chuyện đằng sau

Vào thập niên 1960, cả Liên Xô và Trung Quốc (dưới thời Mao Trạch Đông) đều tự nhận là người bảo vệ chủ nghĩa xã hội và chống lại phương Tây. Vì sao quan hệ giữa 2 nước lại xấu đi tới mức nổ ra đụng độ vũ trang?

Chỉ một thập kỷ trước đó, lãnh tụ Mao Trạch Đông là người bạn của Moscow. Lãnh tụ Liên Xô khi đó là Joseph Stalin ủng hộ Đảng Cộng sản Trung Quốc sau khi họ giành chiến thắng trong nội chiến, kiểm soát hầu hết lãnh thổ Trung Hoa (ngoại trừ đảo Đài Loan).

Khi tới thăm Moscow vào năm 1949, ông Mao kêu gọi “tình hữu nghị và hợp tác vạn năm giữa Trung Quốc và Liên Xô”. Sau đó, vào năm 1950, hai nước ký hiệp ước hữu nghị, liên minh và tương trợ. Tất nhiên là cùng chống lại phương Tây.

(Theo VOV)

Bài viết, video, hình ảnh đóng góp cho chuyên mục vui lòng gửi về [email protected]
Thích và chia sẻ bài này trên