Chủ đề

(Bạn đọc) - Việc bộ máy Đảng và Nhà nước cồng kềnh, kém hiệu quả, để lại nhiều bức xúc trong dư luận đã được các vị lãnh đạo tối cao nhận ra từ rất lâu và đã có những hành động, chủ trương cụ thể. Tuy nhiên, chủ trương tinh giản biên chế, tinh gọn bộ máy công quyền không những chưa được thực thi nghiêm túc, thậm chí nhiều nơi, nhiều cơ quan còn “phình” ra một cách “đúng quy trình”. “Nó” ngang nhiên thách thức dư luận, thách thức chủ trương, nghị quyết, đường lối của Đảng, Nhà nước.

Vậy nên, một trong những chủ đề quan trọng bàn tại Hội nghị Trung ương 6 khai mạc hôm mùng 4/10 vừa qua là tiếp tục đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy Đảng được dư luận đặc biệt quan tâm.

Hội nghị Trung ương VI bàn nhiều vấn đề trong đó có tổ chức, sắp xếp bộ máy Đảng

Hội nghị Trung ương VI bàn nhiều vấn đề trong đó có tổ chức, sắp xếp bộ máy Đảng

Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã khẳng định: “Tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị vẫn còn cồng kềnh, nhiều tầng nấc, kém hiệu lực, hiệu quả; chức năng, nhiệm vụ của một số tổ chức còn chồng chéo; cơ cấu bên trong chưa hợp lý… chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức còn nhiều bất cập; số lao động phục vụ gián tiếp quá nhiều trong khi thiếu nhân lực trực tiếp làm chuyên môn nghiệp vụ…”

Sau hơn 30 năm đổi mới, nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa đã phát triển ngày một thị trường đầy đủ hơn, từng bước tương thích với các nền kinh tế thế giới, nhưng việc thiết kế và xây dựng tổ chức, bộ máy chưa có đổi mới, chưa phù hợp với những đổi thay của nền kinh tế.

Thực tế cho thấy, mô hình tổ chức bộ máy ở nước ta đã được xây dựng theo mô hình Liên Xô cũ và cộng thêm một số tổ chức được thành lập cho phù hợp với yêu cầu của cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc, giành độc lập đất nước. Bộ máy đó được kế thừa và giữ… khá nguyên vẹn sang giai đoạn thời bình từ sau năm 1975 đến nay.

Ghi nhận từ thực tiễn, ngay từ cơ quan cấp Trung ương như Nhiều Bộ lập mới Tổng cục, Cục, Vụ; Cấp tỉnh, Sở hình thành nhiều Chi cục, Phòng… Rồi, “đua nhau” tách xã, tách huyện để thành lập thị xã, để tăng đầu mối cơ quan sự nghiệp hành chính.

Ví như, Tỉnh Nghệ An: huyện Nghĩa Đàn và Thị xã Thái hòa tách ra cách nhau 4-5km, huyện Quỳnh Lưu Nghệ An tách ra để thành lập Thị xã Hoàng Mai… Ở Hà Tĩnh có huyện Lộc Hà, Vũ Quang, hoặc huyện đảo Thổ Châu – Kiên Giang mới thành lập cũng khiến dư luận “nói vào nói ra”.

Những “hành động” tăng đơn vị rất “đúng quy trình” này vô tình làm cho biên chế công chức phình to quá nhiều, không những “hại” ngân sách mà còn thêm trì trệ.

Hiện cả nước có khoảng 58.000 đơn vị sự nghiệp công lập với 2,5 triệu biên chế..v..v. Còn, nếu cộng toàn bộ số người hưởng lương và mang tính chất lương từ ngân sách thì con số này lên tới 11 triệu người.

Người viết vẫn còn nhớ như in lời của vị Bộ trưởng Bộ Tài chính khi ông từng phải thốt lên: “Mấy năm nay, điều hành ngân sách như kiểu đi trên dây. Năm 2016 tiếp tục đi trên dây. Cứ tình hình này kéo sang năm 2017, dây mà đứt thì chúng ta chết”.

Liên quan đến vấn đề tinh giảm bộ máy mà Hội nghị Trung ương VI bàn bạc, PGS.TS Lê Quốc Lý – Phó Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh: “Cải cách tốt sẽ tiết kiệm ngân sách hàng ngàn tỉ đồng mỗi năm. Và muốn đi đến tận cùng của cải cách bộ máy, phải xuất phát từ lợi ích quốc gia, lấy tinh thần phục vụ nhân dân là chính. Ngoài ra cần phải có một tinh thần quyết liệt, dám nghĩ dám làm”.

Hơn nữa, việc tinh gọn bộ máy, cơ quan Đảng và đoàn thể khối Trung ương nên gương mẫu làm trước. Nếu cứ hô hào giảm chung chung, “đè” cấp xã, phường ra mà giảm thì sẽ chẳng bao giờ giảm được. Bên cạnh đó, cần thiết kế bộ máy đồng bộ, nếu trùng lặp nhiệm vụ phải nhập, đồng thời phải ấn định số lượng tinh gọn cụ thể cho mỗi cơ quan (buộc phải theo số lượng đó, kiên quyết không dôi dư).

TS Trương Minh Huy Vũ – Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn (ĐHQG TP.HCM) chia sẻ: “Thực tiễn điều hành chính sách và cải cách thể chế của Việt Nam từ năm 1986 đến giờ chỉ ra: dù thảo luận mô hình nào hay chấp nhận các mức độ thay đổi khác nhau từng thời điểm, mục tiêu Việt Nam định hướng đến là xây dựng bộ máy chính trị cho tương thích với việc phát triển của nền kinh tế thị trường và tăng cường việc vận hành hiệu quả cơ chế trách nhiệm giải trình giữa các nhánh quyền lực”.

Hiện tượng “nói không đi đôi với làm” là thách thức lớn cho “cách mạng” tinh giản biên chế, tinh gọn bộ máy

Mặt khác, một con số thống kê cho thấy có đến “30% cán bộ công chức không làm được việc”. Điều này đặt ra cho chúng ta một vấn đề “cũ nhưng mới”: Giảm ai? Ai giảm? Phải làm sao giải quyết được vấn đề quá bức xúc hiện nay là giảm biên chế, gỡ bỏ bớt gánh nặng quá sức để dân bớt khổ, để đất nước cất cánh lên!

Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng từng nhận định rất đúng: “Liên Xô tan rã có một nguyên nhân rất cơ bản chính là vì Đảng Cộng sản lúc đó đã suy thoái, biến chất do quan liêu, tham nhũng, đặc quyền, đặc lợi…”

Đúng là, xuất phát từ hiện tượng đặc quyền sẽ tạo ra đặc lợi. Khi có đặc quyền, những đảng viên phẩm chất kém lập tức sử dụng nó để kiếm đặc lợi cho mình, khiến cho tham nhũng tràn lan như một bệnh dịch, làm hư hỏng cả một Đảng cách mạng vĩ đại.

Phải nói rằng, Hội nghị Trung ương VI bàn những vấn đề rất trúng và kịp thời. Khi tiếp tục đụng vào vấn đề phương thức lãnh đạo của Đảng cầm quyền và sắp xếp lại bộ máy chính trị, việc mà như trong diễn văn khai mạc của Tổng bí thư được miêu tả là quan trọng, nhưng cũng “nhạy cảm” và “phức tạp”.

Và để làm đúng như tinh thần chủ trương, nghị quyết, tránh nguy cơ suy thoái của Đảng, quan trọng nhất vẫn là những người có trách nhiệm đứng đầu phải dũng cảm vượt qua kiểu quan hệ “đồng chí – đồng hương – thân hữu”, phải đặt quyền lợi tối cao của đất nước lên trên hết. Đồng thời, ý thức được “lòng dân mạnh hơn mọi thứ, kể cả Hiến pháp”. Có được lòng dân thì mới giữ được vai trò lãnh đạo của Đảng, mất lòng dân thì mất tất cả.

Liệu rằng, sẽ có một cuộc “cách mạng” tinh giản biên chế, tinh gọn bộ máy sau Hội nghị Trung ương VI?

CTV Sông Trà

Bài viết, video, hình ảnh đóng góp cho chuyên mục vui lòng gửi về banbientap@nguyentandung.org
Thích và chia sẻ bài này trên